Rate this post

Łupki nie są jednym rodzajem skały, ale bardzo dużym ich zbiorem. Cechują się przede wszystkim charakterystyczną strukturą wewnętrzną, która przyczynia się do charakterystycznego, warstwowego sposobu pękania. Łupki dzielą się w naturalny sposób na płaskie fragmenty, co przyczyniło się do tego, że bardzo szybko znaleziono dla nich zastosowanie. Wykorzystuje się je zarówno w budownictwie, jak i kamieniarstwie.

Łupki i ich rodzaje – podstawowe informacje

 

Zasadniczo łupki dzieli się na dwie kategorie – krystaliczne i osadowe. Łupki krystaliczne są skałami pochodzenia magmowego, które powstały na drodze krystalizacji minerałów, z których są zbudowane. Z kolei łupki osadowe powstały przez osadzanie się i nagromadzenie materiału przenoszonego przez czynniki takie jak wiatr, czy woda. Łupkowatość (charakterystyczny sposób dzielenia się) w przypadku tych ostatnich może być spowodowane różnicami w prędkości powstawania poszczególnych warstw osadu albo w niewielkich różnicach składu, albo mieć charakter złupkowacenia wtórnego (powstałego pod wpływem późniejszych czynników). W przypadku łupków krystalicznych rozwarstwienie związane jest raczej z charakterystyczną strukturą kryształów, z których zbudowana jest dana skała. Pod względem składu w większości łupków dominuje kwarc. Mogą występować nim jednak również inne minerały. Od składu zależą właściwości skały łupkowej, takie jak jej twardość, łupliwość, barwa, czy odporność na erozję.

Wykorzystanie łupka w kamieniarstwie

 

Łupek wykorzystywany jest przez człowieka już od zamierzchłych czasów. Początkowo w ogóle nie poddawano go obróbce albo poddawano tylko w nieznacznym stopniu. Płaskie płytki łupka świetnie nadają się do układanie z nich chodników albo mogą pełnić nawet rolę dachówek i służyć do przykrywania domów. Jeszcze do tej pory wykorzystuje się je w tradycyjnym budownictwie w niektórych miejscach na świecie. We współczesnym kamieniarstwie materiał ten znajduje również szerokie zastosowanie. Łupków używa się przede wszystkim do produkcji elementów dekoracyjnych, takich jak na przykład zewnętrzne i wewnętrzne płyty elewacyjne. Duże płyty łupkowe mogą być wykorzystywane również do wykonywania płyt nagrobnych lub nawet całych nagrobków. Ze względu na charakterystyczne właściwości fizyczne (łupliwość) możliwości wykorzystania tego materiału są jednak w dużej mierze ograniczone. Współczesne możliwości techniczne pozwalają co prawda na obróbkę nawet najdelikatniejszych łupków, jednak trudność obróbki jest dość wysoka, a co za tym idzie, koszty również rosną. Często wykorzystywanym materiałem są natomiast płyty klejone z niewielkich kawałków łupków, które mają duże wartości dekoracyjne i są często używane w wewnętrznych i zewnętrznych elewacjach. Pamiętać przy tym należy, że pod względem składu i właściwości łupki prezentują bardzo dużą różnorodność. Właściwe dbanie o kamień tego typu zależne będzie od rodzaju minerałów, z jakich powstał. Łupki są również dość zróżnicowane, jeśli chodzi o odporność na czynniki atmosferyczne i związaną z tym erozję.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *